Тойм

Ходоод, улаан хоолойн сөөргөө өвчин (ХУСӨ) нь улаан хоолой болон ходоодны хоорондох цагираган булчинд үүсч, ходоодны хүчил улаан хоолойд буцаж сөргөж гардаг эмгэг юм. Хөнгөн хэлбэрийн үед сөөргөө нь долоо хоногт дор хаяж 2 удаа тохиолдох бол дунд болон хүнд зэргийн үед түүнээс олон илрэх болон улаан хоолойн салстыг гэмтээж болно.

Шинж тэмдэг

ХУСӨ-ийн үед түгээмэл илрэх шинжүүдэд:

• Цээж хорсох, ихэвчлэн хооллосны дараа болон шөнөөр илүү хүчтэй мэдрэгдэнэ.
• Цээж өвдөх
• Хэхрүүлэх
• Залгихад хүндрэлтэй болох
• Идсэн зүйлээрээ огих, буцааж гаргах

Шөнийн сөөргөөний үед

• Тогтмол ханиалгах
• Төвөнхийн үрэвсэл
• Амьсгаадах
• Шөнө сэрэх

Эмчид хэзээ хандах вэ?

Цээжээр өвдөх, амьсгаадах болон эрүү гарандаа өвдөлттэй байвал яаралтай эмчид хандаарай.

Шалтгаан

ХУСӨ үүсгэх гол хүчин зүйл нь ходоодны хүчил, ходоодны бусад агуулагдахуун улаан хоолой руу сөргөж гарах буюу үйл ажиллагааны алдагдал юм. Сөргөө нь улаан хоолойн салстыг гэмтээж, ХУСӨ-ийг үүсгэдэг. Мөн хоол боловсруулах эрхтэн тогтолцооны хавдар нь ХУСӨ үүсгэдгийг судалгаагаар тогтоожээ.

Эрсдэлт хүчин зүйлс

• Таргалалт
• Жирэмслэлт
• Тамхидалт ХУСӨ үүсгэгч, сэдрээгч хоол хүнс:
• Гашуун жимс
• Шоколад
• Каффейн агуулсан ундаа, архи
• Шарсан хоол, холестерин ихтэй хүнс
• Сонгино, сармис
• Гаатай хүнс
• Давстай, гашуун, халуун ногоотой хоол
• Кетчуп, шпагетти, пицца зэрэг улаан лооль агуулсан хүнс

Хүндрэл

• Улаан хоолойн нарийсал
• Улаан хоолойн шархлаа
• Хавдрын урьтал хэлбэр ( Barrett’s eosophagus)

Оношлогоо

• Дурангийн шинжилгээ
• Манометрийн шинжилгээ
• ЭХО шинжилгээ
• Хүчлийн хэмжээ шалгах тест

Эмчилгээ

Эмчилгээний сонголтыг өвчтөний нас, шинж тэмдэг зовиурын байдалд үндэслэн шийднэ. ХУСӨ-ий эрт үе шатанд эмч ходоодны хүчлийг багасгах эм уухыг зөвлөдөг. Эмийн эмчилгээнээс гадна ХУСӨ-ий зовиурыг бууруулж, урьдчилан сэргийлэхэд аргууд:

• Бага хэмжээгээр ойр ойрхон хооллох
• Унтахаас 2-3 цагийн өмнө юм идэхээс зайлсхийх
• Унтахдаа толгойгоо 15-20 см өндөрт байрлуулах
• Хийжүүлсэн ундаа, шоколад, кофе, өөх тос ихтэй, хүчиллэг хоол хүнс, гашуун амттай жимс идэхээс зайлсхийх

Шинж тэмдэг, зовиур хүнд илрээгүй тохиолдолд хэвлийн булчингийн дасгал хийх нь хоол боловсруулах үйл явцыг сайжруулах ач холбогдолтой. ХУСӨ-ий сүүлийн шатны эмчилгээ нь мэс засал байдаг.

Амьдралын хэв маягийн зохицуулалт

• Тамхи татдаг бол тамхинаас гарах
• ХУСӨ үүсгэдэг хоол хүнснээс татгалзах
• Биеийн жингээ зохистой хэмжээнд байлгах
• Бага хэмжээгээр ойр ойрхон хооллох
• Бариу биш, сул хувцаслах
• Унтахаас 3 цагийн өмнө хоол идэхгүй байх
• Унтахдаа толгойгоо 15-20 см өндөрт байрлуулах

Эх сурвалж: Emch App